Railbiking in Zweden: ontdek het land op een dressin fiets

Een railfiets of draissine fiets is een speciaal aangepast voertuig dat over stilgelegde spoorstaven rolt. Het is een veilige, milieuvriendelijke en ontspannen manier om plekken te bereiken die voor auto's onbereikbaar zijn

In de 19e en 20e eeuw gebruikte het spoorwegpersoneel deze trolleys voor baaninspecties en onderhoud. Tegenwoordig zijn vele honderden kilometers spoor omgetoverd tot unieke recreatieve routes. Pak een picknickmand in, neem een thermoskan koffie mee voor een traditionele fika, en verken Zweden vanuit een heel nieuw perspectief!

Railbiking routes in Zweden (van noord naar zuid)

Dalarna

• Station Sågen (Vansbro, Inlandsbanan): Gelegen op het stilgelegde zuidelijke traject van de beroemde Inlandsbanan. Hier huur je een draisine fiets voor een tocht door de diepe bossen van Dalarna. Je bepaalt zelf je afstand en kunt na afloop overnachten in het historische stationsgebouw of in een tipitent.

Hälsingland

• Dellenbanan (Delsbo – Hudiksvall / Ljusdal): De Dellenbanan in Hälsingland is een van de meest spectaculaire en langste dressin-routes van Zweden (in totaal meer dan 50 km spoor). De route voert langs de prachtige Dellenmeren, over bruggen en zelfs door donkere spoortunnels. Station Delsbo vormt het centrale punt waar je je fiets ophaalt en waar je na afloop kunt nagenieten in een gezellig stationscafé.

Värmland

• Hagfors – Stjärnsfors (NKlJ / Uddeholmsbanan): In het bosrijke Värmland fiets je op een spoorfiets (dressin) over de oude spoorlijn van de NKlJ (Nordmark – Klarälvens Järnvägar). De route start bij het Hagfors Järnvägsmuseum en brengt je naar de molen van Stjärnsfors (Stjärnsfors kvarn), een tocht van ongeveer 12 km heen en terug. Onderweg geniet je van de rust en het groene landschap (met een fijne rustplek bij Knotebo). Je spoorfietstocht is bovendien inclusief een bezoek aan het spoorwegmuseum in Hagfors.

Örebro, Värmland en Västra Götaland

• Degerfors – Gullspång – Torved (Otterbäcksbanan / Trelänsbanan): Over het oude spoor van de historische Nora Bergslags Järnväg, waar vroeger stoomlocomotieven en railsbussen reden, kun je tegenwoordig spoorfietsen. De totale route beslaat 65 kilometer en loopt tussen Degerfors, Kristinehamn, Gullspång en Torved. Onderweg fiets je door de sparrenbossen en kom je langs gezellige rustplekken, bosmeren om in te zwemmen of te vissen, en rode stationshuisjes. Spoorfietsen zijn te huur bij de stations in Degerfors en Gullspång.

West-Zweden

• Bengtsfors – Årjäng (Dal-Västra Värmlands Järnväg - DVJ): Dit is een van de bekendste railbike-gebieden van Zweden. Met maar liefst 50 km aan spoorlijn doorkruis je het merenlandschap op de grens van Dalsland en Värmland.
• Gullspångs Dressincykling (Gullspång – Torved, ca. 20 km retour): Gelegen in het noordoosten van Västra Götaland, op de grens met Värmland. Deze populaire route leidt je over de Gullspångsbanan door een afwisselend landschap van dichte bossen, weilanden en doorkijkjes op het meer Skagern.
• Ambjörnarps Dressincykling (Ambjörnarp – Sjötofta, ca. 14 km retour): Een zeer kindvriendelijke route in het zuiden van Västra Götaland. Het startpunt in Ambjörnarp is een ideale plek voor gezinnen, compleet met een gezellig spoorwegcafé, minigolf en een speelweide. De fietstocht leidt door rustige bossen en langs schilderachtige bosmeren.

Småland

• Smalspårsjärnvägen (Hultsfred – Virserum – Åseda): Småland staat bekend om zijn smalspoorbanen. Tussen Hultsfred, Virserum en Åseda fiets je op een smalspoor-dressin door het authentieke Smålandse landschap met rode houten huisjes, dichte bossen en glinsterende meren. Bij de historische stations waan je je direct in een verhaal van Astrid Lindgren.
• Strömsnäsbruk – Traryd (ca. 10 km retour): In het zuiden van Småland (gemeente Markaryd) volgt deze route de oude spoorlijn van de Skåne-Smålands Järnväg. Je fietst parallel aan de rivier de Lagan, langs historische grensmarkeringen en fijne picknickplekken direct aan het water.

Skåne

Zuid-Zweden heeft een zeer dicht netwerk van oude spoorlijnen. Skåne is dan ook een van de absolute hotspots voor liefhebbers van railfietsen.

1. Broby – Glimminge (ca. 12 km retour): Deze tocht duurt gemiddeld 2,5 uur. Je fietst door de afwisselende natuur van Östra Göinge: dichte bossen, oversteken van de rivier de Helge å en open weilanden. Bij het eindstation Glimminge kun je picknicken op de oude stenen brug of gebruikmaken van de faciliteiten bij het station (picknicktafels, winkeltje en toilet).
2. Romeleåsens Dressincykling (ca. 16 km retour / 8 km enkele reis): Fiets over het spoor langs de heuvelrug Romeleåsen tussen Björnstorp en Veberöd. De rit duurt circa 2 tot 2,5 uur en leidt door idyllische loofbossen en velden. Je kunt bij de organisatie vooraf een compleet verzorgd picknickpakket bestellen.
3. Sankt Olof – Gyllebosjön (ca. 14 km retour): Een nostalgische rit door Österlen waarin het landschap sinds de jaren '40 en '50 nauwelijks is veranderd. Je passeert kleinschalige boerderijen, weides met paarden en bosranden waar regelmatig herten gespot worden. Sluit de rit van zo'n 2 uur af met een verfrissende duik in het bosmeer Gyllebosjön.
4. Tomelilla – Fyledalen (ca. 18 km retour): Deze route volgt het historische spoor dat ooit Simrishamn met Malmö verbond. Je vertrekt vanuit Tomelilla richting Fyledalen, een van Skåne’s meest indrukwekkende natuurreservaten (bekend om zijn roofvogels en steile dalen). Halverwege is Banvaktens kiosk de perfecte rustplek voor koffie, versgebakken wafels of een ijsje.
5. Klippan – Ljungbyhed (ca. 13 km retour): Een ontspannen rit van ongeveer 1,5 uur door uitgestrekte eiken- en berkenbossen. Langs het spoor zijn diverse mooie uitkijkpunten ingericht voor een fika.